Buzdolabını açtınız, çok sevdiğiniz bir şeyin köşesinde küf gördünüz, ama kalan kısım sağlam görünüyor. Ne yaparsınız?
A- Hepsini çöpe atarım
B- Çok kararsız kalırım
C- Küfü sıyırır önüme bakarım
Bu ankete %75 C – şıkı, yani küfü sıyırır gerisini yerim dediği için, kendinizi yalnız hissetmeyin.
Bu yükse oranı görünce panikleyip, hiç vakit kaybetmeden yazmak istedim. Çünkü YAPMAYIN ÖYLE!
Koruyucusuz – doğal gıda sevmemiz bütün küfleri afiyetle yiyeceğimiz anlamına gelmemeli.
AMAN DİKKAT‼️
Küf, sandığımız kadar da masum bir şey değil.
Hangi koşullarda küflenen bir gıdayı sıyırıp kullanabileceğimizi, hangi koşullarda direk çöpe atmamız gerektiğini not edelim.
Küflerin bir kısmı zararsız, bir kısmı ise epey zararlı !
Yapısal olarak kökleri, lifleri ve uçlarında (bizim renkli gördüğümüz) sporları var.
Yani gördüğümüz kısım küfün tamamı değil, sadece buzdağının tepesi; altındaki kısımları çoğunlukla gözle göremiyoruz.
3 yolla yayılıyor :
Hava
Su(nem)
Böcekler(haşereler)
Yani, içinde su – nem – hava ihtiva eden gıdalarda küfü görünce doğrudan atmak en iyisi.
Çünkü, geri kalanında da görmediğimiz küf ve bakterilerin yayılmış olma ihtimali bir hayli yüksek!
Bazı küfler -mycotoxin- adı verilen zehirli bileşenler üretiyor ve içlerinden aflatoksin adı verilenin epey zehirli ve kanserojen olduğu biliniyor.
Mutfak ortamında küfümüzün mycotoxin üretip üretmediğini test edemeyeceğimiz için bütün küflere çok dikkat etmeliyiz!
Sert ve gözeneksiz (parmesan-eski kaşar vb. peynirler) gıdalarda ise küfün içeri ilerleme ihtimali çok düşük olduğundan küflü kısım 1-2 cm derinden kesilip gerisi kullanılabilir.
Peki yararlı küfler?
Onları zaten bağrımıza bastık.
Fransa’daki bütün peynirler bu yararlı küflerden üretiliyor.
(Bree, Gorgonzola, Blue Cheese, Camembert, Roquefort, Camembert..)
Bunların yenmesinde bir sakınca yok!
Şimdi aklınızdaki soruları duyar gibiyim. Örnek vermek gerekirse:
- Sert(nemsiz)peynirlerde 👉 yüzeydeki küf 1-2cm derinden kesilip kalanı kullanılabilir.
- Raf ömrü uzun olan işlenmiş etler (sucuk vb) 👉 yüzeyde küf normal deniyor; o kısım derince kesilir.
- Pişmiş yemekler, makarna, tahıl 👉 küf görünce direk çöp
- Yumuşak peynir, yoğurt, krema 👉 çöp
- Küflü peynirler ayrıca küf yaparsa 👉 çöp
- Sulu sebze, meyve 👉 aynen çöp
- Ekmek 👉 çoğunuzun o minik mavi noktaları görmezden geldiğini biliyorum. Yapmayın, direk çöp
- Salça 👉 EN KRİTİK madde bence bu. Çünkü en çok küfle karşılaştığımız şeylerden biri salça ve evet maalesef küfü yayma kapasitesi yüksek bir malzeme olduğu için teknik olarak direk o da çöp.
Bu durumla hiç karşılaşmamak için salçayı açar açma üzerini kaplayacak şekilde zeytinyağı döküyoruz.
Biliyorsunuz, ben ki meyve kabuğunu bile çöpe atmam.
Yukarıda belirttiğim maddelere ÇÖP derken, kaynak olarak tamamen USDA (United States Department of Agriculture / Food Safety Service bilgilerini baz aldım.
KÜFTEN KORUNMAK İÇİN NE YAPALIM ?
Küfün sevdiği ortamın nemli ve ılık ortamlar olduğunu biliyoruz. Fakat kendisi buzdolabında da rahatlıkla hayatını idame ettirebiliyor. O yüzden buzdolabını ayda 1 ( yaklaşık 1 litre suya 1 çorba kaşığı karbonat karıştırarak) karbonatlı suyla silelim.